مفهوم‌سازی خشم در زبان فارسی

نویسندگان

1 دانشگاه الزهرا

2 گروه زبان شناسی دانشگاه الزهرا

چکیده

پژوهش حاضر به بررسی چگونگی مفهوم‌سازی خشم در زبان فارسی به کمک یکی از قوی‌ترین ابزارهای مفهوم‌سازی یعنی استعاره می‌پردازد. ابتدا استعاره‌های خشم در زبان فارسی، بر اساس مجموعه‌ای از جمله‌های گویشوران فارسی‌زبان شهر تهران طی سال 1390-1391 گردآوری شده و سپس حوزه‌های مبدأ به‌کاررفته در آنها با 13 حوزه مبدأ معرفی‌شده از سوی کوچش مقایسه ‌می‌شوند. در نهایت، استعاره‌ها بر اساس الگویی که کوچش (2000) برای تقسیم‌بندی استعاره‌ی احساس ارائه کرده به سه دسته تقسیم‌می‌شوند. نتایج تحلیل بر روی 72 عبارت نشان‌می‌دهد که خرابی / ویرانی با بیشترین میزان فراوانی و پس از آن آتش / گرما، تغییر فیزیولوژیکی و رفتار / واکنش حیوانی با نسبت فراوانی برابر در جایگاه بعدی رایج‌ترین حوزه‌های مبدأ برای مفهوم‌سازی خشم در زبان فارسی هستند. در تقسیم‌بندی استعاره‌ها به سه گروه، غالب استعاره‌ها در گروه اول جای‌گرفتند؛ به‌عبارتی بیشتر استعاره‌‌ها واکنش احساسی حاصل از بروز حس خشم را بازنمایی می‌کنند. علاوه براین، تأثیر باورهای فرهنگی را در انتخاب حوزه‌های مبدأ مختلف در جوامع گوناگون و حتی درون یک جامعه می‌توان مشاهده‌کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Conceptualization of Anger in Persian

نویسندگان [English]

  • masoumeh malekian 1
  • Farhad Sasani 2
1 Al-Zahra University
2 Al-Zahra University
چکیده [English]

This study investigates conceptualizing anger in Persian by means of metaphor, one of the most effective devices of conceptualization. First of all, the anger metaphors in Persian are gathered from the utterances of Persian speakers in Tehran during 1390-1391, and then the determined source domains in Persian are compared with 13 source domains introduced by Kövecses. Anger metaphors in Persian are divided into 3 groups based on Kövecses model (2000). Analysis of 72 metaphorical expressions shows that breakdown /destruction with the highest frequency and fire /heat, physiological change, and animal behavior /reaction with equal frequency are the most common source domains of anger metaphors in Persian. After dividing these metaphors into three groups, most of them are placed within the first group. In other words, the great part of metaphors represents emotional responses out of anger. Moreover, results of the analysis indicate the effect of cultural beliefs on the selection of different source domains among different communities, even within one community.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Conceptual metaphor
  • anger
  • anger metaphor
  • source domains
  • Cognitive linguistics