تبیین دستوری نمایه سازی مفعول در زبان فارسی

نویسندگان

1 دانشگاه اصفهان

2 دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

در این مقاله ابتدا به بررسی ماهیت دستوری عناصر نمایه مفعولی در زبان فارسی خواهیم پرداخت، زیرا ساختار دستوری جمله بر اساس تلقی ما از ماهیت دستوری این عناصر، به شیوه متفاوتی تبیین می‏شود. پس از آن به ساخت دستوری بندهای متعدی دارای نمایه مفعولی در چارچوب دستور نقش و ارجاع نظر می‏افکنیم و سعی بر آن است که مطابق ادعای نظریه، ساخت نحوی این بندها مطابق با شرایط خاص زبان فارسی و بدون تحمیل مقولات خارجی بر آن ارائه شود. در ساخت‏ لایه ای بندهای متعدی، نمایه مفعولی در زیر گره نمایه واقع می‏شود. این گره درون هسته قرار دارد و در صورت عدم حضور گروه اسمی مفعولی در بند نقش موضوعی را بر عهده می‏گیرد. به همین ترتیب نشانه مطابقه فاعلی نیز درون گره نمایه واقع می‏شود، اما به دلیل اجباری بودن و ماهیت دستوری کمی متفاوت که حکایت از نشان مطابقه بودن آن دارد، زیر گره مطابقه درون گره نمایه واقع می‏شود. شناسه فاعلی همچنین در صورت عدم حضور گروه اسمی فاعل در بند، نقش موضوعی را عهده‏دار است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The grammatical explanation of Object Indexation in Persian

نویسندگان [English]

  • Vali Rezai 1
  • Fatemeh Bahrami 2
1 University of Isfahan
2 Shahid Beheshti University
چکیده [English]

The present study aims at investigating the nature of object indexed elements in Persian. This is an essential element for deciding about the layered structure of the clause in the framework of the Role and Reference Grammar.Because of the inefficiency of the mere formal approaches, we appeal to the Role and Reference Grammar, a functional-structural model which considers all morpho-syntactic units with regard to their usage in the context. The goal of the Role and Reference Grammar is to uncover the universal aspects of the clause structure, without imposing features on languages in which there is no evidence for them. The research is descriptive-analytic and uses the standard colloquial Persian as its data. To do this, the data of standard spoken Persian are extracted from various resources and then analyzed syntactically.The behavior of indexed elements signifies that they have not turned into the agreement markers, although they behave like them somehow. So in representing the clause structure of transitive sentences, we posit the indexed elements in INDEX node outside the AGREEMENT node. In the absence of overt object noun phrase, the indexed element can function as the argument in the clause.

کلیدواژه‌ها [English]

  • object indexation
  • Clitic
  • agreement marker
  • Role and Reference Grammar
  • layered structure of the clause