ساخت واژه
1. بررسی تحول و تعداد وقوع فعل‌ سبکِ «داشتن، دیدن، آمدن، آوردن و گرفتن»از سال 1220 تا 1320 هجری شمسی

بهادر ظفرآبادی؛ جلال رحیمیان

دوره 12، شماره 1 ، بهار و تابستان 1399، ، صفحه 23-42

http://dx.doi.org/10.22108/jrl.2020.120716.1435

چکیده
  فعل سبک فارسی در طول زمان به لحاظ بسامد کاربرد و انواع آن دچار تطور شده است. مطالعه تغییرات بسامدی و انواع فعل سبک رایج در دوره‌های طولانی تاریخ تطور زبان فارسی امری معقول به نظر می‌رسد، اما مطالعه افعال سبک در دوره زمانی نسبتاً کوتاه حدوداً یک قرن برای تحولات نحوی امری جالب توجه می‌باشد که تحقیق حاضر به آن پرداخته است. بررسی در زمانی ...  بیشتر

ساخت واژه
2. سبک‌سازی نظام‌مند فعل در زبان فارسی

غلامحسین کریمی‌دوستان؛ مهدیه اسحاقی

دوره 11، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1398، ، صفحه 157-186

http://dx.doi.org/10.22108/jrl.2019.117641.1360

چکیده
  در روند تحولات زبان فارسی دسته­ای از فعل‌ها بخشی از بار معنایی خود را از دست داده­اند و به­اصطلاح سبک شده­اند. از این­رو، در بیان مفاهیم ایستا و رویدادی با عنصر دیگری از مقولۀ اسم، صفت یا حرف­اضافه همنشین شده و ساخت‌های فعل سبک را ایجاد کرده­اند. مطالعۀ  نحوی و معنایی این ساخت‌ها از چالش­برانگیزترین مسائل مورد بررسی ...  بیشتر

ساخت واژه
3. تنوعات معنایی واژه‌های مرکب مختوم به ستاک حال «یاب» در زبان فارسی: رویکرد صرف ساختی

ذلیخا عظیم دخت؛ عادل رفیعی؛ حدائق رضائی

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1397، ، صفحه 83-102

http://dx.doi.org/10.22108/jrl.2018.109178.1157

چکیده
  پژوهش حاضر در چارچوب صرف ساختی به بررسی تنوعات معنایی واژه‌های مرکب مختوم به ستاک حال «یاب» در زبان فارسی پرداخته است. به‌این‌منظور، واژه‌های مدنظر از پیکره‌های درزمانی و همزمانی زبان فارسی گردآوری شدند. این واژه‌ها در مقوله‌های معنایی ویژگی شخص/ شئ عامل، ابزار و شخص عامل جای می‌گیرند و به دو مقولۀ عمدۀ واژگانی صفت و اسم ...  بیشتر

ساخت واژه
4. بررسی ضمایر واژه‌بستی در برخی گویش‌های فارسی خراسان‌های رضوی و جنوبی

شهلا شریفی؛ نرجس بانو صبوری

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1397، ، صفحه 1-14

http://dx.doi.org/10.22108/jrl.2018.106637.1110

چکیده
  با توجه به تنوعات زبانی موجود در گویش­های خراسان در این مقاله به بررسی کارکرد ضمایر واژه­بستی در شماری از گویش­های فارسی خراسان­های رضوی و جنوبی پرداخته می­شود. ضمایر واژه­بستی از گذشته­های دور، یعنی از دوره باستان تاکنون در زبان فارسی به­کار می­رفته­اند، اما گذر زمان کارکردها و بسامد این ضمایر را هم در زبان فارسی ...  بیشتر

ساخت واژه
5. بررسی محدودیت‌های ناظر بر ترتیب پسوندهای اشتقاقی در زبان فارسی بر مبنای رویکرد محدودیت‌های پردازشی

سارا شکری؛ آزیتا عباسی

دوره 10، شماره 1 ، بهار و تابستان 1397، ، صفحه 99-114

http://dx.doi.org/10.22108/jrl.2018.105369.1086

چکیده
  پژوهش حاضر به بررسی محدودیت‌های ناظر بر ترتیب پسوندهای اشتقاقی زبان فارسی بر مبنای رویکرد محدودیت‌های ‌پردازشی می‌پردازد. داده‌های این پژوهش از پایگاه داده‌های پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی جمع‌آوری شده است. برای انجام این پژوهش، 8  پسوند زبان فارسی در سلسله‌مراتب قرارگیری وندها در رویکرد پردازشی قرار گرفتند، آن‌گاه ...  بیشتر